A New Phase in India-Canada Security Cooperation

ਕੇਸਰੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨਿਊਜ਼ ਨੈੱਟਵਰਕ: ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ’ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਭਾਰਤ–ਕੈਨੇਡਾ NSA ਪੱਧਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਰਤਾ ਦੌਰਾਨ ਲਿਆ ਗਿਆ।

ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਜੀਤ ਡੋਵਾਲ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ Senior Diplomatic and International Affairs Advisor ਡੇਵਿਡ ਮੌਰਿਸਨ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਇਸ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰਲੇ ਸੰਗਠਿਤ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਮੌਰਿਸਨ 5 ਤੋਂ 7 ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦੌਰੇ ’ਤੇ ਸਨ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਹੋਵੇਗਾ ਵਧੇਰੇ ਸਹਿਯੋਗ

ਸਾਂਝੇ ਬਿਆਨ ਮੁਤਾਬਕ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਲਮੇਲ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ:

• Transnational Organised Crime

• Terrorism ਅਤੇ Violent Extremism

• ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ

• ਨਸ਼ਾ ਤਸਕਰੀ

• Cybercrime

• Extortion

• ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਦੀ Extradition

ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮੌਜੂਦਾ ਸੰਸਥਾਗਤ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ’ਤੇ ਨਵੇਂ ਸੰਚਾਰ ਚੈਨਲ ਬਣਾਉਣ ’ਤੇ ਵੀ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ।

ਫਰਵਰੀ 2026 ਦੇ Security Work Plan ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ

ਬੈਠਕ ਦੌਰਾਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਫਰਵਰੀ 2026 ਵਿੱਚ ਤੈਅ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਂਝੇ Security Work Plan ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦੀ ਵੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਹਾਰਕ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ।

Cyber Security ਅਤੇ Economic Security ’ਤੇ ਵੀ ਗੱਲਬਾਤ

ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਰਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਅਪਰਾਧ ਅਤੇ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹੀ। ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ Cyber Security ਅਤੇ Economic Security ’ਤੇ structured dialogue ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ’ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਾਂਝੇ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਣ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

2023 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਦਲਦੇ ਭਾਰਤ–ਕੈਨੇਡਾ ਸਬੰਧ

ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ 2023 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਫ਼ੀ ਤਣਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਦੋਵੇਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਵਾਦ ਨੂੰ ਮੁੜ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਤਾਜ਼ਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਰਤਾ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ organized crime ਅਤੇ transnational criminal networks ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਨੂੰ ਸਾਂਝੀ ਤਰਜੀਹ ਬਣਾਉਣ ਵੱਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਵਜੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ।

CEPA ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਵੀ ਏਜੰਡੇ ’ਤੇ

ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਰਤਾ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ Comprehensive Economic Partnership Agreement (CEPA) ਦੀਆਂ ਗੱਲਬਾਤਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਵੀ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਧਿਰਾਂ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਦੁਵੱਲੇ ਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ’ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ।

ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਕਿਉਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ?

ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਗਠਿਤ ਅਪਰਾਧ, ਨਸ਼ਾ ਤਸਕਰੀ, extortion ਅਤੇ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਦੀ ਹਵਾਲਗੀ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਵਧਦਾ ਸਹਿਯੋਗ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਵੀ ਖਾਸ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ criminal networks ਬਾਰੇ information-sharing ਅਤੇ law-enforcement coordination ਵਧਾਉਣ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਹਿਯੋਗ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਗਰੁੱਪ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ ਤੱਥਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਚਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।

ਨਤੀਜਾ

ਭਾਰਤ–ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਾਰਤਾ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਮੁੱਦਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਧਿਆਨ ਇਸ ਗੱਲ ’ਤੇ ਰਹੇਗਾ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਸਾਂਝੇ Security Work Plan ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ criminal networks, terrorism, drug trafficking ਅਤੇ extradition ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਮਲੀ ਨਤੀਜੇ ਕਿੰਨੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।